İHEA’dan Uluslararası Fon Kuruluşlarına Mektup

Yayınlanma Uncategorised

Mali desteğinizle yürütülen ve kamu idaresi aracılığıyla gerçekleştirilen insan hakları eğitimi çalışmalarıyla ilgili bazı önemli konulara dikkatinizi çekmek ve önerilerimizi sunmak amacıyla bu mektubu yazıyoruz.

İnsan Hakları Eğitimi Ortak Çalışma Ağı (İHEA), insan hakları eğitimi ile ilgili doğrudan veya dolaylı çalışmalar yürüten ve bu konuda paylaşım ve güç birliği hedefleyen sivil toplum örgütleri ve üniversitelerin insan hakları merkezlerinden oluşmakta ve 2013 Eylül ayından bu yana İnsan Hakları Ortak Platformu’nun (İHOP) kolaylaştırıcılığıyla bir araya gelmektedir.

İHEA olarak, insan hakları eğitimini temelde İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nin 1. maddesinde atıfta bulunulan "bütün insanların özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğduğu" fikrini ve bilincini ve insanların bir arada ve barış içerisinde yaşama kültürünü geliştirmeyi hedefleyen bir süreç olarak tanımlamaktayız. Türkiye’de çeşitli kurumların yürüttükleri insan hakları eğitimlerini izlemekle birlikte insan hakları eğitimi alanının  geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütmekteyiz. Bu kapsamda, çalışmalarımız arasında kamu idaresi tarafından gerçekleştirilen insan hakları eğitimlerinin izlenmesi de bulunmaktadır.

Takdir edersiniz ki, her tek durumda insan onurunun ve insan haklarının etkin korunması, hukukun ve ulusal- uluslararası koruma mekanizmalarının yanı sıra; insan hakları bilgisi ve bilincinin yaygınlaşmasına, bu hakların benimsenmesine ve kişilerin bu haklar çerçevesinde kendilerine muamele edilmesini istemelerine bağlıdır. Bunu gerçekleştirmenin yolu ise kişilerin insan onuru ve haklarının farkında olmalarını, bu hakların neden korunması gerektiğinin bilincine varmalarını, onları korumayı içtenlikle istemelerini ve elbette neyin nasıl korunabileceğini bilmelerini sağlayacak bir eğitimdir.

İnsan haklarını korumada temel yükümlülüğü olan kamu idaresinin insan hakları eğitimleri düzenlemesi gerektiği de açıkça ortadadır. Türkiye’de özellikle İnsan Hakları Eğitimi 10 Yılı Ulusal Komitesi, TODAİE vb. yapılanmalar ile kamu idaresince başlatılan ve şu anda özellikle kamu idaresi reformu kapsamında başta adalet, yargı ve insan hakları bağlamında insan hakları eğitimlerinin yürütüldüğünü yakından takip ediyoruz.

Ancak başlığı insan hakları eğitimi olsa da gerçekleşen etkinliklerin yaklaşımı, odağı, içeriği, kapsayıcılığı, katılımcılığı gibi nitel özelliklerin yanı sıra; sayısı, hedef kitlesi ve maliyeti gibi nicel özelliklerinin erişilebilir olmaması, yürüttüğümüz izleme çalışmalarını muğlaklaştırıyor. Gerçekleşen eğitimler ile ilgili edinilen kısıtlı bilgiler ise ne yazık ki eğitim çalışmalarının hak temelli bir yaklaşımdan uzak, yasa ve yönetmelikler eğitimi olarak ağırlık kazandığına, dolayısıyla insan hakları eğitiminin bir hukuk problemi olarak ele alındığına işaret ediyor.

Oysa her tek durumda insan onurunun ve insan haklarının etkin korunmasını hedefleyen, bir arada ve barış içerisinde yaşamı mümkün kılmayı amaçlayan insan hakları eğitimleri doğası gereği bir süreçtir. Sürecin de insan hakları ilke ve değerlerine uygun olması gerekir. Bu, her bir eğitimin planlanması, uygulanması, izlenmesi ve değerlendirilmesi aşamalarında katılımcı yaklaşımın benimsenmesini gerektirmektedir. Katılımcı yaklaşım ve süreçlerin olmazsa olmazları arasında ise kapsayıcılık, çoğulculuk, şeffaflık, hesap verebilirlik ve eşitler ilişkisinin sağlanması bulunmaktadır.

Bu doğrultuda tarafınızdan kamu idaresine insan hakları eğitimleri gerçekleştirmeleri konusunda mali destek sağlanırken aşağıdaki konuların göz önünde bulundurulmasını talep ediyoruz.

-       Oluşturulacak insan hakları eğitimlerinin planlama, uygulama ve izleme süreçlerine başta insan hakları alanında hak temelli çalışmalar yapan kamu dışı tüm yapıların (sivil toplum örgütleri, akademi vb.) dahil olmasını sağlayacak uygulama ilkeleri getirilmesi;

-       Oluşturulan insan hakları eğitimlerinin “insan hakları temelli bir yaklaşım” ile yapılandırılması;

-       Tamamlanan veya yürüyen insan hakları eğitimlerinin yaklaşımı, odağı, içeriği, kapsayıcılığı, katılımcılığı gibi nitel özelliklerin yanı sıra; sayısı, hedef kitlesi ve maliyeti gibi nicel özellikleri konusunda şeffaf ve erişilebilir bir bilgilendirme sistemi oluşturulması;

-       Gerçekleştirilen ve gerçekleştirilecek insan hakları eğitimlerinin etki değerlendirmelerinin yapılması konusunda ilkesel kuralların belirlenmesi.

 

 

İnsan hakları eğitimlerinin amacına uygun yapılması konusunda ulusal ve uluslararası toplumda duyarlılığın artması dileğiyle!

 

Saygılarımızla,

 

İnsan Hakları Eğitimi Ortak Çalışma Ağı

BİZ KİMİZ

Yayınlanma Uncategorised

İnsan Hakları Eğitimi Ortak Çalışma Ağı (İHEA), insan hakları eğitimi (İHE) ile ilgili çalışmalar yürüten, bu konuda paylaşım ve güç birliğini hedefleyen sivil toplum örgütleri ile üniversitelerin insan hakları merkezlerinden oluşmaktadır. Eylül 2013’ten beri İnsan Hakları Ortak Platformu’nun kolaylaştırıcılığıyla bir araya gelen ağ, insanın değerine ve onuruna saygıyı esas alan toplumsal değişim ve dönüşümde insan hakları eğitiminin önemini kabul eder. Bu çerçevede STÖ’ler, Akademi, Kamu Kurumları ve Uluslararası Kurumlar arasında işbirliğini geliştirmek; insan hakları eğitimi kaynaklarının erişilebilirliğini güçlendirmek; her alanda ve her düzeydeki İHE faaliyetlerini izlemek ve değerlendirmek; bunlara yönelik önerilerde bulunmak ve bu faaliyetleri güçlendirmek; ve İHEA içinde yer alan kuruluşların yapısını, etkisini ve alanını güçlendirmek için çalışmalar yürütür.

İHEA, bu çalışmaları aşağıdaki ilkeler çerçevesinde yürütür:

  • Evrensel insan hakları ilke ve değerlerine dayalı olarak çalışır ve insan hakları kültürünün gelişmesine katkıda bulunur.
  • Ağın bileşenlerine, bileşenlerin de ağa karşı sorumluluğu esastır. Bileşenler,  eşitler ilişkisi temelinde ağın faaliyetlerine ve karar alma süreçlerine katılır.
  • Katılımcılık: Her bileşen eşit söz sahibidir. İHEA faaliyetleri ile ilgili tüm süreçler (planlama, uygulama, izleme, değerlendirme vb.) bileşenlerin eşit katılımına açıktır. Bu süreçlere dair her bileşene eşit bilgilendirme yapılır ve herkese eşit söz hakkı tanınır.
  • Ayrımcılık Karşıtlığı: İHEA, Her türlü ayrımcılığa karşı çıkarak hareket eder.
  • Şeffaflık ve Hesap Verebilirlik: İHEA, ağın üyelerine ve kamusal alana karşı şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkesi kapsamında, yapılan tüm faaliyetler hakkında üyelerine bütçe de dâhil olmak üzere bilgi verir.
  • Erişilebilirlik: İHEA, faaliyetlere herkesin katılabilmesi ve erişebilmesi için özel gereksinimlerin göz önünde tutulması konusunda gereken özeni gösterir. Bu durum, hem ağın kendi iç çalışmaları hem de dışarı açık faaliyetleri için geçerlidir.
  • Görünürlük: İHE Ortak Çalışma Ağı İHE faaliyetlerinde bulunan üye kuruluşların ve İHE faaliyetinde bulunan diğer kuruluşların görünürlüğünü, ağın çalışma ilkeleri doğrultusunda arttırmaya özen gösterir. İHE ağı faaliyetlerinin görünürlüğü ile örgütlerin faaliyetlerinin görünürlüğü arasında denge gözetilir.

İnsan Hakları Eğitimi Ortak Çalışma Ağı, faaliyetlerinin etkisini arttırmak ve sürdürülebilirliğini sağlamak için şu yöntemleri benimser:

  • İHEA, İHE ile ilgili kısa, orta ve uzun vadeli planlama yapmaya çalışır, gündeme yönelik önceliklerini gözetir. Ağ, insan hakları eğitimini ilgilendiren konularda harekete geçmeden önce mevcut durumu ve koşulları incelemeye ve değerlendirmeye özen gösterir.
  • İHEA'da ortak çalışma ağında örgütlerin çalışma alanlarını örtecek bir çalışma yapılmaz.
  • Toplantılar: Ağın genelinin katıldığı düzenli ağ toplantıları iki ayda bir yapılır.
  • Karar Alma: Karar alma süreçlerinde (yeni üye talepleri ve ağa katılımları; strateji ve faaliyetler; kamuya açık belgelerin üretimi ve yaygınlaştırılması, vb.) uzlaşma usulü ile ortak karar alarak çalışır.

- Kararlar genellikle ağ bileşenlerinin bir araya geldiği düzenli ağ toplantılarında alınsa da duruma bağlı olarak bağlı olarak acil karar alma süreçleri yazışmalarda işletilebilir. Yazışmalarla acil alınması gereken kararlarda görüşler belirli bir süre ile sınırlandırılabilir.

- Hem yazışmalara hem de toplantılara katılmayıp fikrini beyan etmeyen üyelerin itiraz hakkı sınırlandırılır.

  • Koordinasyon: Ağın ve faaliyetlerinin koordinasyonu İHOP sekretaryasının kolaylaştırıcılığı yoluyla sağlanır.
  • Çalışma Grubu: İHEA içerisinde, faaliyetlere bağlı olarak ve ihtiyaç halinde otonom çalışma grupları kurulabilir. Çalışma grupları otonom olsa da ağdan tamamen bağımsız değildir. Grubun görünürlüğüyle birlikte ağın görünürlüğü esastır. Çalışma grupları, faaliyetlerin uygulanması sırasında yaşanan aksilikleri zamanında önlem alınabilmesi için  ağa bildirir.
  • İletişim: İHEA bileşenlerinin, faaliyetlere dair birincil haber alma kaynağı eposta grubu ve web sitesidir.

İHEA, yeni üyeliklere açık bir oluşumdur. İnsan hakları eğitimi alanında çalışma yapan ve  ağın ilke ve değerlerini benimseyen sivil toplum örgütleri ve üniversitelerin ilgili birimleri ağa üyelik için başvurabilir. Bu başvuru, ağın mevcut üyelerine hitaben İHE alanındaki çalışmaları anlatan ve kuruluşu genel olarak tanıtan bir  niyet mektubu ile birlikte iletilir.

  • İHEA üyesi her kuruluş, düzenli ağ toplantılarını da içeren ağ faaliyetlerini takip edecek iki temsilci belirler. Ağ üyeliği ve belirlenen temsilciler, her bileşenin kendi yönetim kurulu kararlarıyla desteklenir.
  • İHEA üyelerinin toplantılara katılımı önemlidir. İHOP sekretaryası, uzun süre (ör. üst üste üç toplantı) toplantılara ve faaliyetlere katılmayan bileşen temsilcisiyle iletişime geçer ve üyeliğin devam edip etmediğini sorar.
  • Üyelik süreci, ağın ortak kararı ile başlar ve bileşenin kendi isteğiyle sonlandırmasına kadar devam eder.

BAĞLANTILAR

Yayınlanma Uncategorised

Ankara Üniversitesi SBF İnsan Hakları Merkezi 


Başak Kültür ve Sanat Vakfı 

Bilgi Üniversitesi Çocuk Çalışmaları Birimi

Eğitim Reformu Girişimi

Engelli Kadın Derneği 

Gündem Çocuk Derneği

Hacettepe Üniversitesi İnsan Hakları ve Felsefesi Uygulama ve Araştırma Merkezi 

Helsinki Yurttaşları Derneği

İnsan Hakları Araştırmaları Derneği

İnsan Hakları Derneği

İnsan Hakları Derneği Diyarbakır Şubesi

İnsan Hakları Ortak Platformu

Kadın Dayanışma Vakfı

Kaos GL

Maltepe Üniversitesi İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi

Raoul Wallenberg İnsan Hakları ve İnsancıl Hukuk Enstitüsü Türkiye Programı 

Selçuk Üniversitesi İnsan Hakları Araştırma ve Uygulama Merkezi

Sivil Toplum Geliştirme Merkezi

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA)

Tarih Vakfı 


Türkiye İnsan Hakları Vakfı

Uluslararası Af Örgütü Türkiye Şubesi